Lidhje


Afrim Krasniqi: Skandal në “Fjalorin e madh të gjuhës shqipe” – Rehabilitohet Sigurimi i Shtetit

 

Studiuesi Afrim Krasniqi ka shpërthyer me një kritikë të ashpër ndaj versionit online të Fjalorit të Madh të Gjuhës Shqipe, duke e akuzuar për një deformim të rrezikshëm të së shkuarës dhe për mungesë të theksuar depolitizimi. Sipas tij, fjalori përmban terma, shpjegime dhe referime që i përkasin hapur logjikës së sistemit komunist, ndonëse Shqipëria prej vitit 1991 është zyrtarisht një shtet demokratik. Ai thekson se procesi i “konsultimit publik” ka prodhuar ndryshime minimale, ndërsa shumica e përkufizimeve problematike kanë mbetur të paprekura.

 

Si shembull flagrant, Krasniqi sjell përkufizimin e “Sigurimit të Shtetit”, i cili në fjalor paraqitet si “organ shtetëror që mbron shtetin nga keqbërësit dhe ndërhyrjet nga jashtë”. Sipas tij, ky formulim përbën një rehabilitim të hapur të një strukture represive. Ai kujton se në vendet demokratike, institucione të ngjashme si Securitate në Rumani apo STASI në ish-Gjermaninë Lindore, përkufizohen qartësisht si polici sekrete të regjimeve komuniste, të identifikuara me survejimin masiv, represionin politik dhe shtypjen sistematike të kundërshtarëve.

 

Krasniqi nënvizon se edhe në dokumentet zyrtare të diktaturës shqiptare, si Platforma e Sigurimit e vitit 1977, ky institucion cilësohej “armë e fuqishme e diktaturës së proletariatit”, me mision mbrojtjen e Partisë së Punës dhe të rendit socialist. Ndërkohë, ligji shqiptar nr. 45/2015 e konsideron Sigurimin “strukturë kriminale” dhe vendos kufizime për individët që kanë qenë pjesë e tij.

 

Sipas studiuesit, përkufizimi aktual në fjalor jo vetëm që relativizon krimet e së shkuarës, por cenon drejtpërdrejt kujtesën e qindra mijëra viktimave të sistemit totalitar. Ai e cilëson këtë qasje si fyese dhe alarmante, pasi viktimat e persekutimit rrezikojnë të paraqiten sërish si “keqbërës”, ndërsa vetë Sigurimi shfaqet si strukturë legjitime që “mbrojti shtetin”.

 

Reagimi i Krasniqit e kthen debatin në një çështje madhore publike: a po rishkruhet historia përmes botimeve zyrtare dhe a po normalizohet, në mënyrë të heshtur, trashëgimia represive e regjimit komunist?

 


Tensionet rriten në Tel Aviv ndërsa Netanyahu pyet: “A është Trump ende me ne? Jam i shqetësuar.”

Samiti i planifikuar midis Shteteve të Bashkuara dhe Iranit në Gjenevë të enjten shihet në Uashington si një mundësi vendimtare për të çuar përpara bisedimet mbi një marrëveshje të re bërthamore.

 

Ndërsa këshilltarët e Presidentit Donald Trump, përfshirë Steve Witkoff dhe Jared Kushner, po kërkojnë të lejojnë më shumë hapësirë ​​për diplomaci, figura të tjera brenda rrethit të tij po bëjnë presion për veprime ushtarake kundër Teheranit nëse nuk arrihet ndonjë përparim.

Read more ...


Pas skandalit me Epstein, Sarah Ferguson zhduket nga skena publike! Strehohet në klinikë luksoze në Zvicër

Pas skandalit me Epstein, Sarah Ferguson zhduket nga skena publike! Strehohet në klinikë luksoze në Zvicër, duke u larguar nga vëmendja mediatike prej më shumë se dy muajsh.

 

Ish-bashkëshortja e Prince Andrew nuk është parë në publik që prej 12 dhjetorit, kur mori pjesë në pagëzimin e mbesës së saj në St James’s Palace. Që atëherë, mediat britanike kanë aluduar për vendndodhjen e saj.

Read more ...


Trondit ish-zyrtarja e FBI-së: Paratë e drogës kalojnë te bankat e lidhura me Jared Kushnerin

 

Në vazhdim të rrëfimit të publikuar në platformën Patreon nga Sibel Edmonds – ish-përkthyese e FBI-së dhe sinjalizuese e njohur në fushën e sigurisë kombëtare amerikane – krimi i organizuar global nuk mbijeton më si dikur, me dhunë të dukshme e banda në rrugë, por përmes një mekanizmi shumë më të sofistikuar: teknologji dixhitale, rrjete bankare dhe biznese “krejt normale” që shërbejnë si fasadë për transformimin e parave të pista në kapital të ligjshëm. Ky segment i rrëfimit, i shpërndarë nga Edmonds në platformën Patreon (si pjesë e komunikimit të saj jashtë medias tradicionale), paraqitet si një hyrje analitike për të kuptuar jo vetëm mënyrën si qarkullojnë paratë e krimit, por edhe se si ky kapital kërkon strehë në territore të “menaxhueshme” politikisht dhe juridikisht – dhe pikërisht këtu, sipas tekstit, lidhet edhe historia me interesat rreth Ishullit të Sazanit dhe emrin e Jared Kushner.

 

Çfarë thotë rrëfimi dhe pse është i rëndësishëm

 

Në qendër të rrëfimit, Edmonds përdor një term që e quan “teknologji mashtruese”, jo si mashtrim i thjeshtë online, por si një armë moderne e pastrimit të identitetit. Sipas saj, bëhet fjalë për sisteme të avancuara që shërbejnë për të fshirë, zhvendosur ose neutralizuar të dhëna komprometuese nga interneti, arkivat dixhitale dhe baza të dhënash ku mbështeten bankat, institucionet financiare dhe autoritetet rregullatore. Qëllimi, sipas rrëfimit, nuk është vetëm “të mos të gjejnë”, por të rikrijohet një identitet i pranueshëm për sistemin bankar. Edmonds thekson se figura të lidhura me kartelat e drogës në Kolumbi, Ekuador dhe Brazil kanë përdorur këto mekanizma për t’u kthyer në tregun financiar global. Në logjikën e kësaj skeme, nëse një individ kriminal humbet aksesin në bankë, ai bëhet i pavlefshëm për rrjetin: paratë duhet të hyjnë sërish në sistem, të investohen, të qarkullojnë lirshëm dhe të marrin “vulën” e ligjshmërisë.

 

Teknologjia që “zhduk” të shkuarën: roli i kompanive izraelite

 

Rrëfimi sjell si element kyç pretendimin se burime të lidhura me FBI-në kanë sinjalizuar për vite rolin e disa kompanive teknologjike izraelite në këtë proces. Sipas Edmonds, këto kompani – që publikisht shfaqen si ofruese të sigurisë kibernetike, menaxhimit të reputacionit dhe mbrojtjes së të dhënave – dyshohet se ndihmojnë në zhdukjen e gjurmëve online për individë të lidhur me krimin e organizuar. Në shembullin që përmend rrëfimi, një emër si Joel Pearlman (i përmendur si i lidhur me Kolumbinë dhe me dyshime për lidhje me mafien e drogës) del si rast ilustrues: sipas transkriptit, të dhënat komprometuese të tij thuhet se “janë fshirë nga interneti” nga një kompani izraelite “shumë e sofistikuar” e specializuar për këtë lloj operacioni. Mesazhi është i qartë: pastrimi i parave nis para se paraja të hyjë në bankë; nis në momentin kur “pastrohet” emri dhe zhduket rreziku dixhital.

 

Banka si “nyje”: OakNorth dhe lidhjet e përmendura me Kushner

 

Pasi identiteti “normalizohet”, sipas rrëfimit hyn në lojë banka – dhe këtu përmendet OakNorth Bank, një bankë britanike e njohur për financimin e bizneseve të mesme dhe projekteve zhvillimore. Edmonds nuk e etiketon bankën si institucion kriminal në vetvete, por e portretizon si një nyje ku kapitali me origjinë të dyshimtë mund të integrohet përmes kredive, financimeve dhe strukturave të ligjshme të investimit. Sipas rrëfimit, emri i OakNorth lidhet publikisht me investitorë pranë Jared Kushnerit, dhëndrit të ish-presidentit Donald Trump, dhe kjo lidhje – siç sugjerohet në tekst – i jep bankës një lloj “mburoje” reputacionale e politike. Madje, Edmonds e shtyn analogjinë edhe më tej duke e krahasuar OakNorth me BCCI, një nga skandalet më të mëdha bankare të shekullit XX: Bank of Credit and Commerce International, e cila u mbyll në vitin 1991 pasi hetimet zbuluan se ishte përdorur për pastrim parash nga kartela droge, trafik armësh, shërbime sekrete dhe regjime autoritare. Për Edmonds, paralelja nuk është thjesht historike: ideja është se “modeli” i bankave që veprojnë në zona gri, me transparencë të kufizuar dhe me mbështetje politike, vazhdon të ekzistojë edhe sot – vetëm se në forma më të sofistikuara dhe më pak të ekspozuara.

 

Bizneset “e zakonshme” si lavatriçe: 250 milionë dollarë te Popeyes në Brazil

 

Më pas rrëfimi zhvendoset nga bankat te “ekonomia e përditshme”: aty ku paratë duhen futur në qarkullim pa ngritur alarm. Si shembull të fortë, Edmonds përmend investime të mëdha në franshiza fast-food, konkretisht në rrjetin Popeyes në Brazil, ku sipas rrëfimit shifrat arrijnë rreth 250 milionë dollarë. Sipas saj, një investim i tillë nuk shpjegohet vetëm nga fitimet normale të një zinxhiri ushqimi të shpejtë; funksioni real, sipas rrëfimit, është krijimi i një infrastrukture biznesi që prodhon qarkullim të lartë parash, faturime të vazhdueshme, bilance të pastra dhe justifikime “legjitime” për flukse të mëdha kapitali. Edmonds e ilustron këtë me një krahasim pop-kulturor (si “Breaking Bad”), për të nënvizuar idenë se marka të mëdha mund të shërbejnë si mbulesë ideale për operacione të padukshme pastrimi parash.

 

Trafiku i drogës dhe korridori i Amerikës Latine: Kolumbi–Ekuador–Brazil

 

Në këtë zinxhir përmendet edhe roli i Brazilit si terren tranziti në rrugën e kokainës nga Kolumbia dhe Ekuadori, duke e bërë vendin – sipas rrëfimit – një nyje të favorshme për përzierjen e parave të drogës me të ardhura të deklaruara. Pikërisht këtu del edhe një element që e lidh këtë histori me Ballkanin: përmendja e “mafias shqiptare”, e cila sipas Edmonds luan rol kyç në transport, logjistikë dhe nxjerrjen e drogës nga korridoret e Amerikës Latine drejt Evropës. Rrëfimi e përshkruan këtë jo si fenomen “të vogël”, por si operacione me volum të madh – “ton, jo kilogramë” – duke nënvizuar kapacitetin e rrjeteve për të kontrolluar porte dhe dërgesa. Në këtë skemë, kolumbianët prodhojnë, Ekuadori shërben si “portë”, portet braziliane përdoren si korridor, ndërsa rrjetet shqiptare – sipas rrëfimit – e çojnë më tej në Evropë.

 

Çfarë nënkupton ky segment: nga “pastrimi” te investimet strategjike dhe territoret e mbyllura

 

Në fund, ideja qendrore që ky segment tenton të ndërtojë është se paratë e krimit nuk shfaqen papritur në projekte gjigante apo investime strategjike: ato kalojnë më parë në një “linjë prodhimi” të legjitimitetit, ku teknologjia fshin të shkuarën, bankat ndërtojnë fasadën e financimit dhe bizneset e zakonshme krijojnë qarkullimin e nevojshëm për t’i bërë shifrat të duken të pastra. Vetëm pasi ky zinxhir funksionon, kapitali mund të dalë në sipërfaqe si “zhvillim” – dhe sipas rrëfimit, pikërisht këtu hapet pista për kapitujt vijues: territore të izoluara, juridikisht më të brishta dhe politikisht më të kontrollueshme, ku paraja e errët kërkon strehë dhe ku, në vijim, lidhet edhe çështja e Sazanit dhe interesat e lidhura me Jared Kushner.


Ishulli i Sazanit: Si e shtroi Edi Rama hap pas hapi rrugën për resortin 1.4 miliardë euro të Jared Kushnerit

 

Historia e projektit për ishullin e Sazanit, sipas pretendimeve publike dhe dokumenteve zyrtare të vitit 2017, rezulton të ketë nisur shumë përpara se të shpallej publikisht si investim strategjik. Sipas dëshmisë së ish-përkthyeses së FBI-së, Sibel Edmonds, diskutimet për Sazanin datojnë që në vitin 2016, periudhë kur – sipas saj – negociatat informale zhvilloheshin në Shtetet e Bashkuara. Ajo ka deklaruar se pas zgjedhjes së Donald Trump në krye të Shtëpisë së Bardhë, qeveria shqiptare iu afrua Jared Kushner-it, por se miratimi ishte formal, pasi marrëveshja, sipas saj, ishte konceptuar më herët. Ndërkohë që në SHBA pazari pretendohet se ishte mbyllur në mënyrë informale, në Shqipëri procesi mori formë zyrtare në prill 2017.

 

Fillimisht, projekti u paraqit si nismë për kthimin e Sazanit në një qendër vizitorësh për turizëm historik. Për këtë, u përdor Bashkia e Vlorës si njësi vendore, pasi ishulli ndodhet në territorin administrativ të saj dhe ishte në administrim të përbashkët me Ministrinë e Mbrojtjes. Vetëm një muaj më pas, bashkia u tërhoq nga iniciativa me argumentin e pamundësisë financiare, duke i hapur rrugë ndërhyrjes së qeverisë qendrore. Në vijim, Ministria e Ekonomisë dhe Turizmit, nën drejtimin e Milva Ekonomit, propozoi që zhvillimi të realizohej përmes një partneriteti publik-privat (PPP), me arsyetimin se as ministria nuk kishte kapacitet për ta financuar projektin.

 

Hapat institucionalë u konkretizuan me firmosjen e Marrëveshjes nr. 2751, datë 5 prill 2017, mes Ministrisë së Ekonomisë, Ministrisë së Mbrojtjes, Bashkisë së Vlorës dhe Ministrisë së Brendshme, kjo e fundit si strukturë përgjegjëse për sigurinë kombëtare. Më 28 prill 2017, u miratua Udhëzimi nr. 4360 “Për zhvillimin infrastrukturor dhe organizimin e vizitave turistike në ishullin e Sazanit”, i firmosur nga ministrja Milva Ekonomi. Vetëm një muaj më vonë, më 25 maj 2017, nisi puna për hartimin e koncesionit 30-vjeçar, i cili parashikonte një investim fillestar prej 450 milionë eurosh. Sipas skenarit të parë, kompania koncesionare do të përjashtohej nga taksat lokale dhe qendrore gjatë periudhës së kontratës, ndërsa për 10 vitet e para nuk do të ndante asnjë fitim me shtetin shqiptar, me argumentin se 50% e të punësuarve do të ishin banorë të Vlorës.

 

Me kalimin e kohës, projekti u transformua nga një investim prej 450 milionë eurosh në një plan për ndërtimin e një resorti luksoz me vlerë 1.4 miliardë euro. Në publik janë hedhur pretendime se përfitues të projektit do të ishin investitorë të huaj me lidhje të forta politike në SHBA, të cilët kishin vizituar disa herë ishullin me avion privat dhe jahte. Aktualisht, ishulli është dhënë për zhvillim privat, ndërsa investimi ende nuk ka nisur, çka ka ngritur debate mbi transparencën e procedurave, interesin publik dhe motivin real të marrëveshjes që e kaloi Sazanin nga një projekt “turizmi historik” në një ndër investimet më të mëdha të paralajmëruara në vend.

XS
SM
MD
LG