Monday, 06 April 2026 19:09
Kryeministri hungarez Viktor Orban ka thirrur një mbledhje urgjente të Këshillit të Mbrojtjes Kombëtare pasi u gjetën eksplozivë pranë një tubacioni që transporton gaz rus drejt Hungarisë.
Zbulimi në një zonë kufitare të Serbisë fqinje vjen në një moment kur partia e Orban po mbetet ndjeshëm pas në sondazhe përpara zgjedhjeve të rëndësishme të së dielës së ardhshme.
Lideri i opozitës, Peter Magyar, e akuzoi atë për “përhapje paniku” të orkestruar nga “këshilltarë rusë”, vetëm pak ditë pasi ekspertët e sigurisë paralajmëruan për një operacion të mundshëm që mund t’i atribuohej Ukrainës.
Orban, një aleat i presidentit rus Vladimir Putin, ka refuzuar thirrjet e BE-së për të braktisur importet e energjisë ruse që nga pushtimi i plotë i Ukrainës.
Në javët e fundit, ekspertët hungarezë të sigurisë kanë ngritur mundësinë e një operacioni të inskenuar, në territorin hungarez ose serb, me synimin për të krijuar mjaftueshëm simpati për Orban, që do ta ndihmonte partinë e tij Fidesz të fitonte zgjedhjet, ose për t’i dhënë atij një justifikim për të shpallur gjendjen e jashtëzakonshme dhe për të shtyrë apo anuluar votimin.
Presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiç, një aleat i ngushtë i Orban, e informoi liderin hungarez për zbulimin të dielën në mëngjes.
Dy çanta shpine të mbushura me eksploziv dhe detonatorë u gjetën nga ushtria serbe pranë fshatit Tresnjevac në distriktin Kanjiza, rreth 20 kilometra nga pika ku tubacioni TurkStream kalon në Hungari.
“Njësitë tona gjetën një eksploziv me fuqi shkatërruese,” tha Vuçiç në një postim në Instagram. “I thashë kryeministrit Orbán se do ta mbajmë të informuar për hetimin.”
Hungaria merr midis pesë dhe tetë miliardë metra kub gaz rus në vit përmes tubacionit TurkStream, nga i cili varen si Hungaria ashtu edhe Sllovakia.
Balint Pasztor, president i Shoqatës Hungareze të Vojvodinës dhe një tjetër aleat i rëndësishëm i Orban, shkroi në Facebook: “Nëse hetimi provon se nuk ishim ne objektivi kryesor, por linjat e furnizimit të Hungarisë, atëherë bëhet edhe më e qartë: sulmi terrorist ishte planifikuar për të rrëzuar Viktor Orban.”
Fidesz ka shndërruar armiqësinë ndaj Ukrainës një shtyllë të fushatës së saj zgjedhore.
Në tubimet elektorale, Orban u ka thënë mbështetësve se çmimet e ulëta të ngrohjes dhe karburantit në Hungari janë të mundshme vetëm falë naftës dhe gazit të lirë rus, që vijnë përmes tubacioneve, nafta përmes Ukrainës dhe gazi përmes Ballkanit.
Orban pretendon se një bosht “Kiev-Bruksel-Berlin” po komploton për t’i ndërprerë Hungarisë furnizimin me energji të lirë ruse dhe për të vendosur një kryeministër “kukull”, Magyar, në zgjedhjet e ardhshme. Sipas tij, një qeveri e Tisza-s do ta fuste Hungarinë në një luftë europiane kundër Rusisë.
Orban ka akuzuar më parë presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky për vendosjen e një “bllokade nafte” ndaj Hungarisë, pasi asnjë sasi nafte ruse nuk ka mbërritur përmes tubacionit Druzhba, që kalon në territorin ukrainas, që nga fundi i janarit.
Ukraina thotë se tubacioni është dëmtuar nga një sulm rus dhe pritet të rikthehet në funksion në mes të prillit.
Deri tani nuk ka akuza zyrtare për përfshirje të Ukrainës në incidentin e tubacionit. Megjithatë, një burim i informuar serb i tha BBC-së se kjo mund të ndodhë që të hënën, kur autoritetet serbe pritet të publikojnë rezultatet e para të hetimit.
Qeveria ukrainase i parapriu çdo akuze të mundshme të dielën. “Ukraina nuk ka asnjë lidhje me këtë,” tha zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme, Heorhiy Tykhyy. “Me shumë gjasa, bëhet fjalë për një operacion ‘false flag’ rus, pjesë e ndërhyrjes së rëndë të Moskës në zgjedhjet hungareze.”
Më 2 prill, eksperti hungarez i sigurisë András Rácz paralajmëroi në Facebook se një “sulm i rremë” ndaj tubacionit TurkStream mund të inskenohej brenda Serbisë.
Rácz gjithashtu parashikoi se eksplozivët mund të identifikoheshin si ukrainas, duke i dhënë Orbán një tjetër mundësi për të fajësuar Kievin.
“Ne kishim disa informacione paraprake solide për këtë operacion, përfshirë detaje për vendin dhe kohën e mundshme,” i tha BBC-së ish-oficeri i lartë i kundërzbulimit hungarez, Péter Buda.
“Është e qartë se interesat e Ukrainës nuk janë në lojë këtu. Një operacion i tillë do ta ndihmonte Orbán para zgjedhjeve duke ndikuar opinionin publik në favor të tij.”
Qeveria hungareze këmbëngul se kërcënimi është real. “Ditët dhe javët e fundit kemi parë gjithçka,” shkroi në Facebook ministri i Jashtëm hungarez Péter Szijjártó.
“Ukrainasit organizuan një bllokadë nafte ndaj nesh. Më pas tentuan të vendosin një bllokadë totale energjetike duke qëlluar me dhjetëra dronë tubacionin TurkStream, ndërsa ai ishte ende në territor rus.
Dhe tani kemi incidentin e sotëm, ku kolegët serbë gjetën eksplozivë të aftë për të hedhur në erë tubacionin.”
Ndërkohë, lideri i opozitës Péter Magyar akuzoi Orbán se, në bashkëpunim me presidentin serb, ka inskenuar incidentin e fundit.
“Ai nuk do të jetë në gjendje të ndalojë zgjedhjet e së dielës së ardhshme. Nuk do të jetë në gjendje të ndalojë miliona hungarezë që t’i japin fund dy dekadave më të korruptuara në historinë e vendit tonë.”/BBC