Lidhje


Irani nuk tërhiqet nga qëndrimi bërthamor - Paralajmëron ristrukturim radikal në Hormuz dhe përplasje të reja me SHBA-në

 

Ministri i Jashtëm i Iranit, Abbas Araqchi, deklaroi se qëndrimi i Iranit kundër zhvillimit të armëve bërthamore nuk pritet të ndryshojë ndjeshëm, pavarësisht zhvillimeve të fundit politike dhe ushtarake. Ai theksoi se udhëheqësi i ri suprem, Mojtaba Khamenei, ende nuk ka shprehur publikisht qëndrimin e tij mbi këtë çështje. Kujtohet se ish-udhëheqësi suprem, Ajatollah Ali Khamenei, i vrarë në fillim të luftës SHBA-Izrael kundër Iranit, kishte nxjerrë një fetva në fillim të viteve 2000 kundër armëve të shkatërrimit në masë.

 

Araqchi nënvizoi se fetvat varen nga juristi islam që i shpall dhe se ai vetë nuk mund të vlerësojë ende qëndrimet juridike apo politike të udhëheqësit të ri. Ndërkohë, vendet perëndimore, përfshirë SHBA dhe Izraelin, vazhdojnë prej vitesh të akuzojnë Iranin për ambicie bërthamore, ndërsa Teherani këmbëngul se programi i tij është vetëm për qëllime civile.

 

Një element kyç i deklaratave të Araqchi-t lidhet me Ngushticën e Hormuzit. Ai sugjeroi se pas përfundimit të luftës, vendet e Gjirit duhet të hartojnë një protokoll të ri për këtë korridor strategjik, në mënyrë që kalimi i anijeve të bëhet sipas kushteve që përputhen me interesat e Iranit dhe rajonit. Aktualisht, Irani ka bllokuar këtë rrugë jetike energjetike — përmes së cilës kalon rreth një e pesta e naftës dhe gazit të lëngshëm në botë — duke deklaruar se nuk do të lejojë që asnjë sasi energjie të arrijë në SHBA, Izrael apo aleatët e tyre. Edhe drejtues të parlamentit iranian kanë paralajmëruar se situata në Hormuz nuk do të rikthehet më në gjendjen para luftës.

 

Nga ana tjetër, SHBA po përpiqet të krijojë një koalicion detar për të shoqëruar anijet në këtë ngushticë, por shumica e aleatëve të NATO-s kanë hezituar të përfshihen në operacione ushtarake kundër Iranit. Franca, për shembull, ka deklaruar se do të shqyrtonte një koalicion të tillë vetëm pas një armëpushimi dhe negociatash me Teheranin.

 

Sa i përket përfundimit të luftës, Araqchi u shpreh se kjo mund të ndodhë vetëm nëse konflikti mbyllet përfundimisht në gjithë rajonin dhe nëse Irani merr kompensim për dëmet e pësuara.

 

Në lidhje me sulmet iraniane në rajonin e Gjirit, të cilat kanë prekur edhe zona civile apo komerciale, ministri iranian argumentoi se kjo ka ndodhur sepse forcat amerikane janë zhvendosur pranë zonave urbane. Sipas tij, objektivat kanë qenë vetëm pozicionet dhe objektet e lidhura me SHBA-në, por prania e tyre pranë qyteteve ka bërë që pasojat të prekin edhe zona civile.

 

Araqchi pranoi se vendet e rajonit janë të shqetësuara dhe se qytetarët e tyre janë prekur nga këto sulme, por theksoi se përgjegjësia kryesore bie mbi SHBA-në, të cilën e akuzoi se e nisi luftën më 28 shkurt.


Izraeli thotë se ka vrarë ministrin iranian të Inteligjencës, Esmail Khatib gjatë natës

 

Ministri i Mbrojtjes i Izraelit, Israel Katz, tha të mërkurën se ministri iranian i Inteligjencës, Esmail Khatib, është “eliminuar” në një sulm gjatë natës.

Nuk ka pasur asnjë konfirmim nga Irani në lidhje me vdekjen e raportuar të Khatibit.

Katz tha se ai dhe kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu kanë autorizuar ushtrinë të vrasë çdo zyrtar tjetër të lartë iranian që mund të jetë në shënjestër, pa pasur nevojë për miratim shtesë.


Turqia shënon 111-vjetorin e fitores në Betejën e Çanakkales

 

Turqia ka zhvilluar ceremoni në gadishullin e Gallipolit, në provincën veriperëndimore të Çanakales, për të shënuar 111-vjetorin e fitores vendimtare detare të 18 marsit 1915, duke nderuar heronjtë e rënë të një beteje kyçe të Luftës së Parë Botërore që ndihmoi në formësimin e identitetit modern të vendit.

 

Përkujtimet u hapën zyrtarisht në Sheshin Cumhuriyet të qytetit, ku ministri i Mbrojtjes Yaşar Güler dhe zyrtarë lokalë vendosën kurora pranë Monumentit të Ataturkut.

 

Një medalje ari me mbishkrimin “Çanakkale është e pakalueshme”, e dhënë qytetit nga parlamenti turk në vitin 1994 në nder të rreth 253,000 ushtarëve të rënë, iu bashkangjit në mënyrë ceremoniale flamurit turk.

 

Një salvo prej 21 të shtënash u qëllua nga korveta e Marinës turke TCG Kınalıada, e ankoruar në Dardanele, ngushticën strategjike në zemër të fushatës historike.

 

Në ceremoni morën pjesë edhe përfaqësues të huaj, përfshirë diplomatë nga Australia, Zelanda e Re dhe Mbretëria e Bashkuar — vende trupat e të cilave luftuan në Gallipoli.

 

Presidenti Recep Tayyip Erdoğan deklaroi në një mesazh se Gallipoli ishte “jo vetëm një betejë, por një epope e besimit, sakrificës, patriotizmit dhe unitetit kombëtar e shpallur para botës”.

 

“Lufta e zhvilluar në Gallipoli tregoi se kombi turk nuk do të hiqte dorë kurrë nga pavarësia e tij,” tha Erdoğan, duke shtuar se trashëgimia e kësaj fushate vazhdon të frymëzojë unitet dhe qëndrueshmëri.

 

E njohur në Turqi si Beteja e Çanakales, Fushata e Gallipolit ishte një operacion i madh ushtarak i Luftës së Parë Botërore, në të cilin forcat aleate u përpoqën të merrnin kontrollin e Ngushticës së Dardaneleve dhe të pushtonin Stambollin, atëherë kryeqyteti i Perandorisë Osmane.

 

Forcat osmane, të udhëhequra pjesërisht nga themeluesi i Turqisë moderne, Mustafa Kemal Atatürk, arritën ta zmbrapsin pushtimin pas muajsh luftimesh intensive.

 

Fushata solli humbje të mëdha në të dyja anët dhe u shndërrua në një pikë kthese që jo vetëm rriti moralin osman, por gjithashtu luajti një rol vendimtar në formësimin e identitetit kombëtar turk.

 

Beteja është gjithashtu qendrore në ndërgjegjen kombëtare të Australisë dhe Zelandës së Re, duke u përkujtuar çdo vit si Dita Anzac.

 

Duke u mbështetur në këtë trashëgimi të thellë historike, përkujtimet e këtij viti po zhvillohen nën moton “Sakrifica e një kombi, liria e një flamuri”.

 

Në gadishullin e Gallipolit, janë përfunduar të gjitha përgatitjet për ceremoninë kryesore të 18 marsit, në të cilën pritet të marrin pjesë delegacione të nivelit të lartë.

 

Si pjesë e programit përkujtimor, dhjetëra mijëra tulipanë të kuq dhe të bardhë, që simbolizojnë flamurin turk, janë mbjellë rreth memorialit të dëshmorëve.

 

Materiale digjitale, përfshirë përmbajtje arkivore dhe materiale vizuale, janë vënë gjithashtu në dispozicion online për të zgjeruar aksesin në aktivitetet përkujtimore.


Vjen oferta e Kinës për Tajvanin: Ribashkim ​​i sigurisë energjetike?

 

Kina i ofroi të mërkurën atë që tha se do të ishte stabilitet energjetik Tajvanit nëse ky i fundit pranonte sundimin e Pekinit, pjesë e një fushate të Kinës për të bindur ishullin për përfitimet e “ribashkimit”, të cilin e ka refuzuar prej kohësh.

 

Tajvani, i cili kishte marrë një të tretën e LNG-së së tij nga Katari dhe nuk furnizohet me energji nga Kina, ka thënë se ka siguruar furnizime alternative për muajt në vijim, përfshirë nga Shtetet e Bashkuara, mbështetësi kryesor ndërkombëtar i ishullit.

 

Chen Binhua, një zëdhënës i Zyrës së Çështjeve të Tajvanit të Kinës, u tha gazetarëve në Pekin se “ribashkimi paqësor” do të sillte mbrojtje më të mirë të sigurisë së energjisë dhe burimeve të Tajvanit me një “atdhe të fortë” si mbështetje.

 

“Ne jemi të gatshëm t’u ofrojmë bashkatdhetarëve të Tajvanit siguri të qëndrueshme dhe të besueshme të energjisë dhe burimeve, në mënyrë që ata të mund të jetojnë një jetë më të mirë”, tha ai, duke iu përgjigjur një pyetjeje në lidhje me furnizimet me energji të Tajvanit gjatë luftës në Lindjen e Mesme.

 

Tajvani i hedh poshtë pretendimet e sovranitetit të Pekinit dhe thotë se vetëm populli i ishullit mund të vendosë për të ardhmen e tij.

 

Kina i ka ofruar prej kohësh Tajvanit autonomi “një vend, dy sisteme” nëse pranon të vihet nën kontrollin e Pekinit, të cilën asnjë parti e madhe politike tajvaneze nuk e mbështet.


Rusia dënon sulmin në territorin e centralit bërthamor Bushehr në Iran

 

Rosatom, korporata shtetërore ruse e energjisë bërthamore, dënoi një sulm në territorin e centralit bërthamor Bushehr në Iran të martën dhe bëri thirrje për ulje të tensioneve rreth këtij objekti.

 

“Ne e dënojmë kategorikisht atë që ka ndodhur dhe u bëjmë thirrje të gjitha palëve në konflikt të përdorin çdo përpjekje për të ulur tensionet rreth centralit bërthamor Bushehr,” tha në një deklaratë kreu i Rosatom-it, Aleksei Likhachev.

 

Në deklaratë thuhet se sulmi ndodhi “në territorin pranë ndërtesës së shërbimit metrologjik, që ndodhet në zonën e centralit bërthamor Bushehr, shumë afër njësisë operative të prodhimit të energjisë”.

 

Sipas deklaratës, nivelet e rrezatimit rreth centralit – ndërtimi i të cilit u nis nga një kompani gjermane në vitet 1970 dhe më pas u përfundua nga Rusia – janë normale dhe nuk ka pasur të lënduar në mesin e stafit.

 

Organizata Iraniane e Energjisë Atomike, e cituar nga agjencia e lajmeve Tasnim, tha se një predhë goditi zonën pranë centralit.

XS
SM
MD
LG