Trump drejt marrëveshjes me Iranin: Hormuzi hapet gradualisht, por “pluhuri bërthamor” mbetet nyja e madhe
SHBA dhe Irani po sinjalizojnë afrimin drejt një memorandumi mirëkuptimi që synon ta kthejë armëpushimin aktual në një zgjidhje më të qëndrueshme. Marrëveshja nuk pritet të finalizohet menjëherë, por sipas raportimeve, ajo mund të hapë një periudhë 60-ditore negociatash për pikat më të vështira: programin bërthamor iranian, rezervat e uraniumit të pasuruar, sanksionet, asetet e ngrira dhe kontrollin mbi Ngushticën e Hormuzit.
Sipas një zyrtari amerikan të cituar në tekst, logjika e marrëveshjes është: nëse Irani nuk vepron, nuk përfiton asgjë. Hapja e Hormuzit dhe lehtësimi i bllokadës amerikane do të bëheshin gradualisht, në varësi të hapave që merr Teherani. Trump ka deklaruar se nuk do të nxitohet dhe se çdo marrëveshje me Iranin do të jetë “e mirë dhe e duhur”, ndryshe nga marrëveshja e epokës Obama.
Por nga pala iraniane ka ende rezerva. Mediat iraniane raportojnë se mbeten mosmarrëveshje për disa klauzola, ndërsa Teherani kërkon lirimin e aseteve të bllokuara dhe më pas diskutimin për sanksionet. Irani insiston gjithashtu se çështjet bërthamore nuk po diskutohen ende në këtë fazë, ndërsa SHBA kërkon që Teherani të heqë dorë nga uraniumi i pasuruar në nivele të larta.
Një tjetër pikë delikate mbetet Ngushtica e Hormuzit. Trump thotë se ajo do të rihapet sipas memorandumit, ndërsa burime iraniane theksojnë se kalimi do të mbetet nën koordinimin dhe mbikëqyrjen e autoriteteve iraniane. Në sfond mbeten edhe çështje të tjera të nxehta, si raketat balistike të Iranit dhe fronti i Libanit, ku Izraeli kërkon të ruajë lirinë e veprimit kundër Hezbollahut.