CNN: Vdekja e Graham trondit Senatin dhe zgjedhjet e nëntorit. Ja çfarë pritet të ndodhë
Nga Ethan Cohen, Alison Main dhe Lauren Fox
Senatori amerikan Lindsey Graham largohet pasi mori pjesë në drekën javore mbi politikat në Capitol Hill, më 19 maj. Vdekja e papritur e senatorit republikan me ndikim, Lindsey Graham, do të ketë pasoja për punën legjislative në Senat, ku shumica e ngushtë republikane ndodhet tashmë nën presion për shkak të mungesës së senatorit Mitch McConnell, si dhe për zgjedhjet e nëntorit.
Ja çfarë dimë deri tani për atë që pritet të ndodhë më tej.
Si do të plotësohet vendi i Grahamit?
Sipas ligjit të shtetit, guvernatori i Karolinës së Jugut, Henry McMaster, mund të emërojë një zëvendësues të përkohshëm për të plotësuar vendin tashmë vakant të Grahamit.
Por, duke qenë se Graham do të kandidonte për rizgjedhje këtë vit, vdekja e tij do të shkaktojë një proces të përshpejtuar zgjedhjesh paraprake për të zgjedhur kandidatin që do ta zëvendësojë në fletën e votimit të nëntorit.
Zyrtarët nuk kanë njoftuar ende se si do të kryhet zëvendësimi i Grahamit, por ligji i shtetit duket se parashikon zhvillimin e zgjedhjeve të posaçme paraprake më 11 gusht, me mundësinë e një raundi të dytë më 25 gusht, për të zgjedhur kandidatin e ri.
Sipas këtij kalendari, regjistrimi i kandidatëve do të zhvillohej nga 21 deri më 28 korrik.
Megjithatë, ky afat mund të bjerë në kundërshtim me ligjin federal, i cili zakonisht kërkon që amerikanëve që shërbejnë në ushtri ose ndodhen jashtë vendit t’u sigurohen 45 ditë për të votuar në distancë.
Fituesi i zgjedhjeve paraprake do të përballet në nëntor me kandidaten demokrate, pediatren Annie Andrews.
Në një deklaratë të dielën, Andrews e cilësoi Grahamin si “një njeri me besim të fortë, i cili i shërbeu me krenari kombit tonë si oficer i trupës ligjore ushtarake JAG dhe si kolonel i Forcave Ajrore”.
“Shpresoj që banorët e Karolinës së Jugut të bashkohen me mua, të lënë mënjanë ndasitë partiake dhe t’i shprehin mirënjohje senatorit Lindsey Graham për shërbimin e tij ndaj shtetit të madh të Karolinës së Jugut”, tha ajo.
Kush mund ta zëvendësojë Grahamin?
Është ende shumë herët për të thënë me saktësi se kush mund ta zëvendësojë Grahamin. Megjithatë, disa emra të parë nisën të përmendeshin të dielën.
Deputetja Nancy Mace, e cila përfundoi në vendin e pestë në zgjedhjet e fundit paraprake për guvernatorin e Karolinës së Jugut, i tha CNN-it se po e “shqyrtonte seriozisht” mundësinë për të kandiduar për vendin në Senat.
Një burim në dijeni të çështjes i tha CNN-it se zëvendësguvernatorja e Karolinës së Jugut, Pamela Evette, kishte marrë telefonata ku i kërkohej të hynte në garë.
Evette kandidoi këtë vit për guvernatore dhe kishte mbështetjen e presidentit Donald Trump, por humbi në raundin e dytë, pasi Trump mbështeti gjithashtu edhe kundërshtarin e saj.
Trump tha të dielën se kishte një person në mendje, të cilin do të dëshironte ta shihte duke përfunduar mandatin e Grahamit.
“Kam dikë që mendoj se do të ishte i shkëlqyer, por nuk dua ta them tani, sepse, e dini, është ende shumë herët pas asaj që ndodhi me Lindsey-n”, tha Trump në emisionin “Meet the Press” të NBC-së.
Deputeti i Karolinës së Jugut, Joe Wilson, shkroi të dielën në rrjetet sociale se kishte biseduar me presidentin dhe la të kuptohej se nuk ishte i interesuar për emërimin e përkohshëm.
“Isha mirënjohës që pata mundësinë të bisedoja sot me presidentin Trump dhe të kujtonim mikun tonë të përbashkët, senatorin Lindsey Graham”, tha Wilson.
“E sigurova se synimi im është të qëndroj në Dhomën e Përfaqësuesve për të ruajtur shumicën e tij prej dy votash në shërbim të popullit amerikan!!!”
Deputeti Ralph Norman, një anëtar i njohur i grupimit konservator House Freedom Caucus, i cili në një moment konsiderohej gjerësisht si një kandidat i mundshëm për ta sfiduar Grahamin në zgjedhjet paraprake republikane, i tha CNN-it se nuk kishte vendosur ende nëse ishte i interesuar të garonte për ta zëvendësuar.
I pyetur nëse ishte i interesuar të kandidonte për këtë vend, ai i tha CNN-it në një bisedë telefonike të dielën në mëngjes: “Nuk e di”.
“Edhe unë jam si gjithë të tjerët. Është një tronditje”, tha ai.
Norman, i cili kandidoi për guvernator në zgjedhjet paraprake të muajit të kaluar, përfundoi në vendin e tretë dhe nuk arriti të kalonte në raundin e dytë. Megjithëse Norman është një mbështetës i vendosur i Trumpit, thirrjet e tij për kufizimin e shpenzimeve publike e kanë vendosur herë pas here në kundërshtim me drejtuesit republikanë dhe Shtëpinë e Bardhë.
Norman tha se Senati nuk kishte qenë domosdoshmërisht në planet e tij, por shtoi se “në Senat mund të bësh shumë gjëra të mira”.
“E vetmja gjë për të cilën po mendoj tani është fakti që ai vdiq. Është thjesht e trishtë”, tha Norman.
Çfarë do të thotë kjo për raportin e forcave në Senat?
Vdekja e Grahamit nuk pritet të ketë ndikim afatshkurtër në raportin e përgjithshëm të forcave në Senat.
McMaster është republikan, ndaj emërimi i tij pritet të rikthejë avantazhin 53 me 47 të republikanëve në këtë dhomë.
Ka gjasa që McMaster të përballet me presion për të bërë shpejt emërimin, pasi grupi republikan kishte funksionuar tashmë prej javësh me një anëtar më pak, për shkak të shtrimit në spital të McConnellit.
Në cilat çështje legjislative mund të ndikojë?
Megjithëse vdekja e Grahamit mund të mos ndikojë drejtpërdrejt në kontrollin e përgjithshëm të Senatit, ai ishte një figurë kyçe në disa prej çështjeve më të rëndësishme të kësaj dhome.
Komisioni i Buxhetit i Senatit, i cili drejtohej nga Graham, ndodhej në fazat e para të një procesi të ndërlikuar të pajtimit buxhetor, përmes të cilit republikanët synonin të miratonin disa pjesë të projektligjit të Trumpit për identifikimin e votuesve.
Ligjvënësit republikanë shpresonin të vepronin me shpejtësi për të përmbushur kërkesat e presidentit, të cilat kishin krijuar pengesa të mëdha për agjendën e tyre në Capitol Hill.
I irrituar nga fakti se Akti SAVE America nuk kishte votat e nevojshme për të kaluar pragun prej 60 votash në Senat, Trump u kishte kërkuar ligjvënësve të eliminonin procedurën e bllokimit parlamentar, të njohur si filibuster, dhe kishte refuzuar të nënshkruante në shenjë proteste një ligj tjetër dypartiak për strehimin. Megjithatë, ai ligj hyri gjithsesi në fuqi.
Trump përmendi mbështetjen e Grahamit për Aktin SAVE gjatë një interviste me Jake Tapper të CNN-it në emisionin “State of the Union” të dielën.
“Mendoj se ai po afrohej me idenë e përfundimit të filibusterit. Por përpara se të bënim këtë, ai ishte një mbështetës i fuqishëm i Save America”, tha Trump, duke shtuar se kishte diskutuar me Grahamin për këtë legjislacion vetëm disa orë përpara vdekjes së tij.
Trump theksoi gjithashtu se Graham e kishte mbështetur edhe në raste të tjera, përfshirë betejën për konfirmimin e gjyqtarit të Gjykatës së Lartë, Brett Kavanaugh.
Senati pritet gjithashtu të shqyrtojë një kërkesë të Shtëpisë së Bardhë për fonde shtesë të mbrojtjes, në kushtet e luftës me Iranin. Graham do të kishte qenë një mbështetës i zëshëm i kësaj mase, e cila përballet me një rrugë të vështirë në Kongres, pasi sipas rregullave të Senatit mund të kërkojë mbështetje dypartiake për t’u miratuar.
Financimi i mëtejshëm i Pentagonit përballet me një pengesë tjetër për shkak të mungesës prej disa javësh të McConnellit, i cili drejton nënkomisionin e Senatit për fondet e mbrojtjes.
Vetëm pak ditë përpara vdekjes, Graham kishte përshëndetur një fitore të rëndësishme për nismën e tij dypartiake për vendosjen e tarifave të rënda ndaj vendeve që importojnë naftë dhe burime energjetike ruse.
Senatori demokrat Chris Coons, i cili mori pjesë në samitin e fundit të NATO-s dhe u takua së bashku me Grahamin me presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky, tha se senatori i ndjerë kishte qenë “i ngazëllyer” pasi kishte marrë miratimin e Trumpit për të avancuar paketën e sanksioneve.
Pas vdekjes së Grahamit, disa senatorë që ndanin të njëjtën linjë me të në politikën e jashtme po i bëjnë thirrje udhëheqjes së Senatit që ta avancojë me shpejtësi projektligjin e sanksioneve, të cilin ai dhe senatori demokrat Richard Blumenthal e kishin promovuar prej më shumë se një viti.
“Nuk mund të ketë një përkujtim më të përshtatshëm për Lindsey-n, trashëgiminë e tij dhe kauzat për të cilat luftoi sesa miratimi i këtij legjislacioni dhe realizimi i ëndrrës së tij të kahershme për një Ukrainë të pavarur dhe të sigurt”, tha të dielën senatorja Jeanne Shaheen, demokratja më e lartë në Komisionin e Senatit për Marrëdhëniet me Jashtë.
Graham do të kishte qenë gjithashtu një mbrojtës i rëndësishëm i Prokurorit të Përgjithshëm në detyrë, Todd Blanche, i cili është planifikuar të paraqitet këtë javë përpara Komisionit Gjyqësor të Senatit, ndërsa Trump synon ta konfirmojë atë si drejtues të përhershëm të Departamentit të Drejtësisë.